Cynk jest niezwykle ważnym, a jakże często niedocenianym, mikroelementem odgrywającym niezwykle ważną rolę w orgniźmie. Dieta współczesnego Polaka (i oczywiście nie tylko jego) jest w wielu przypadkach zdecydowanie zbyt uboga w ten pierwiastek, co w sposób oczywisty z czasem przekłada się na niedomagania i nie za bardzo sprawne funkcjonowanie układów i organów.

Widomym jest, że cynk bierze u dział w ponad 200 reakcjach enzymatycznych i obok magnezu jest jednym najważniejszych składników w układzie neuroedokrynnym.

Zalecana dawka cynku to ok. 15 mg na dobę często nie jest dostarczana do organizmu, a w dodatku wiele sytuacji powoduje, że zapotrzebowanie na niego jest dużo większe.

• wegetarianie mają zwykle niedobory cynku, jakoże znajduje się on przede wszystkim w pokarmach pochodzenia zwierzęcego i rybach
  
• osoby jedzące bardzo dużo błonnika, czyli głównie ci celowo stosujący dietę bogatą w pełne ziarna zbóż, płatki są zagrożeni niedoborem, gdyż błonnik hamuje jego wchłanianie
  
• kobiety w ciąży i karmiące piersią przekazują do płodu duże ilości cynku, pozbawiając się ich znacznych ilości. Nie można rodzić zdrowych dzieci przy niedoborach cynku, gdyż odpowiada on mon. za podziały komórkowe.
  
• ludzie w wielu powyżej 50 lat ze względu na pogarszające się mechanizmy wchłaniania mają go zwykle za mało
  
• pacjenci przebywający operacje szpitalne. Stwierdzono, ze stosowne uzupełnianie cynku pozwala na nawet dwukrotnie szybsze osiągnięcie stanu pozwalającego na wypis ze szpitala.
  
• osoby nadużywające alkoholu powodują wypłukiwanie cynku zgromadzonego w wątrobie i jego wydalanie. Cynk jest także potrzebny do produkcji enzymu, tzw. dehydrogenazy alkoholowej. Odpowiada ona za rozkładanie alkoholu i jeżeli masz niedobory cynku to organizm nie potrafi metabolizować alkoholu, przez co mniejsze jego dawki powodują, że jesteś pijany
  
• mężczyźni po 40 roku życia powinni zadbać o właściwy poziom Zn gdyż w przeciwnym wypadku grożą im stosunkowo szybko problemy z prostatą,a u wszystkich, którzy mają z tym problemy stwierdza się niedobory tego składnika
  
• wszelkie infekcje i zapalenia powodują znaczną "konsumpcję" cynku. Wówczas niezbędne jest znaczne zwiększenie jego dostarczania
  
• mężczyźnie nie mogą być przyczyną ciąży jeśli mają istotne jego braki. Uzupełnienie go, np. poprzez suplementację powoduje wzrost stężenia testosteronu, oraz wzrost liczby plemników w nasieniu
  
• układ immunologiczny wykorzystuje cynk do walki z infekcjami, wirusami, bakteriami i grzybami
  
• dzieci z niedoborami cynku mają spowolniony wzrost
  
• częste infekcje, podrażnienia skóry, utrata włosów, czy smaku to objawy także wskazujące na niedobory cynku
• właśnie skóra, łosy i paznokcie nie mogą się obyć bez cynku i gdy ich stan jest niezadowalający to znak, że trzeba się zainteresować obecnością tego pierwiastka w organiźmie
  

To oczywiście nie wszystkie, lecz te stosunkowo najczęściej występujące czynniki i znane sytuacje związane z działaniem tego pierwiastka w ludzkim organiźmie

 

Zasoby cynku wyczerpują się bardzo szybko. Jeśli przez kilka dni nie dostarcza się go od razu pojawiają się niedobory

Sporo cynku znajdziesz w fasoli, orzechach, nasionach i pełnych ziarnach zbóż, lecz twój organizm nie może go dobrze przyswoić, dlatego że produkty te zawierają duże ilości błonnika. Kwas fitynowy, znajdujący się w błonniku, łączy się z cynkiem i hamuje jego wchłanianie. Dlatego w większości przypadku niezbędna jest suplementacja. Jest on często zawarty w preparatach multiwitaminowych, lecz nie zawsze w odpowiedniej formie (chelatu), nierzadko w zbyt małych dawkach, a także w nieodpowiednim połączeniu z innymi biopierwiastkami (ze względu na mechanizm antagonizmu). Dlatego mutiwitaminy nie zawsze spełniają swoja role w kwestii uzupełniania tego składnika i trzeba rozważyć dodatkowe preparaty, lub rozważyć zmianę preparatu wieloskładnikowego.

Nie wszyscy jednak mają wystarczającą wiedzę o suplementach i zwartych w nich składnikach, a dotyczy to sprzedawców w aptekach, sklepach ze zdrową żywnością, czy sklepach internetowych w szczególności, choć i i osób zajmujących się sprzedażą bezpośrednia także, choć i tak u tych ostatnich wygląda to nieco lepiej niż u pozostałych, co zresztą dotyczy także samych produktów.

Jaki więc powinien być dobry preparat tego typu?

Istotnym elementem jest oczywiście przyswajalność, czyli procenta ilość składnika, która organizm "weźmie" z preparatu. Praktyka już dawno pokazała, ze aby było to na wystarczająco dobrym poziomie powinien to być tzw. chelat, czyli związek kwasu organicznego z danym pierwiastkiem. Tu akurat prym wiedzie glukonian cynku i w pierwszej kolejności należy wyszukać suplementy, które zawierają ten właśnie związek.  Opcjonalnie w następnej kolejności wchodzą w grę jeszcze octan, pikolinian i cytrynian cynku. Jeżeli jednak chcesz przyjmować takie preparaty, np. z powodu infekcji, przeziębienia to zdecydowanie powinien to być preparat z glukonianem, gdyż pozostałe sole mogą nie działać w takich przypadkach. Zdecydowanie należy unikać nieorganicznych związku w rodzaju, np. siarczan cynku.

 

Dawki cynku powyżej 30 mg, szczególnie w przypadku kobiet,  powinien zalecać lekarz, lub doświadczony konsultant dobrze obeznany z praktyką suplementacyjną. Dłuższe przyjmowanie tych preparatów może, np. blokować wchłanianie miedzi, a więc ma bezpośredni wpływ na układ endokrynny, a właśnie stosunek Zn/Cu mówi o funkcjonowaniu hormonów.

Trzeba także zwracać uwagę na mechanizm antagonizmu, gdyż przykładowo przyjmowane preparaty żelaza mogą niemal całkowicie zablokować wchłanianie cynku.

Bardzo ważną rolę ogrywa też tzw. chronobiologia, czyli czas podawania suplementu w odniesieniu do cyklu dobowego. Daremne jest dawanie cynku od rana, jakoże przyswaja się on głównie wieczorem i najlepiej więc jest go brać po kolacji.

 

Kliknij poniżej Lubię to jeśli uważasz artykuł za przydatny.

  

Chcesz wiedzieć więcej na tego typu tematy?

Zapisz się na darmową subskrybcję "Witaminy i Suplementy Dla Ciebie"